کاربراني که اين گفتگو را مشاهده ميکنند:

**Rasoul**

بسم الله الرحمن الرحیم

من در اینجا لازم دانستم که آموزش پاسکال را آغاز کنم .
سعی خواهم کرد آموزشی ساده و روان و قابل فهم را قرار بدهم که اگر کسی از ابتدا تا انتها این آموزش را پیگیری کرده باشد بتوانید یک برنامه به صورت حرفه ای بنویسد .

مراحل آموزش به ترتیب ذیل می باشد :

1- آموزش به ترتیب از انواع داده ها در پاسکال – دستورات ورودی و خروجی – ساختار تصمیم و تکرار – آرایه و رشته ها – زیر برنامه ها – رکوردها – فایل ها – اشاره گر –گرافیک شروع می شود و به برنامه نویسی شی گرا ختم خواهد شد .

2- در بین آموزش تکالیفی هم به شما داده خواهد شد که با حل این تکالیف می توانید خود را محک بزنید .

3- نمونه مثالهای برای هر قسمت در نظر گرفته خواهد شد

از دوستان عزیزی که این آموزش را دنبال می کنند چند خواهش دارم .
اول اینکه به هیچ عنوان در این بخش سوال نفرمائید . برای اینکه بتوانید به جواب سوال خود برسید در بخش پاسکال با باز کردن یک تاپیک و گذاشتن یک عنوان مناسب اقدام به پرسیدن سوال بکنید که دیگر دوستان و یا خود من حتما پاسخ خواهم داد .
دوم اینکه اگر کسی می خواهد در این آموزش با من شریک شود حتما قبلش با من در ارتباط باشد .
و سوم از همه مهمتر : از زدن پست تشکر و بی ربط جدا پرهیز نمائید در غیر این صورت علاوه بر حذف پست مربوطه با کاربر خاطی برخورد خواهد شد .

از همکاری تمام کسانی که مرا در این آموزش همراهی خواهند کرد پیشاپیش قدردانی می کنم . تشویق

ضمناً این آموزش قسمتی از کتاب < برنامه نویسی به زبان پاسکال نوشته مهندس عین الله جعفر نژاد قمی> در بر گرفته است .

با تشکر فراوان

مدیر کل انجمن

**Rasoul**

زبان پاسکال یکی از زبانهای برنامه سازی است که ویژگی آموزش دارد . یعنی زبان خوبی برای آموزش برنامه نویسی منظم و دقیق است ، قابلیت درک و خوانایی برنامه های این زبان بالا است .
برخی دیگر از ویژگی های پاسکال :
زبان پاسکال زبان سطح بالا است.
زبان پاسکال یک زبان ساخت یافته است .
زبان پاسکال نسبت به حروف حساس نمی باشد .

دستور العملهای برنامه پاسکال دارای ویژگی های زیر می باشند :
* حداکثر طول هر دستور 255 کاراکتر است
* هر دستور می تواند در یک یا چند سطر ادامه داشته باشد
* در هر سطر می توان چند دستور تایپ کرد
* توضیحات می توانند بین { } یا (* *) قرار گیرند

**Rasoul**

داده های عددی
داده های عددی به دو دسته تقسیم می شوند : عددی صحیح و عددی اعشاری
انواع عددی صحیح = اعداد بدون نقطه ممیز
انواع عددی اعشاری = اعداد با نقطه ممیز

داده های کاراکتری
نوع داده کاراکتری با کلمه char مشخص می شود.

داده بولی
مقادیر بولی دارای دو ارزش درستی (True) یا نادرستی (False) می باشد.
در پاسکال به ترتیب با صفر و یک نمایش داده می شود
کلمه تعریفی این نوع داده Boolean می باشد .

داده رشته ای
با کلمه String مشخص می شود و برای ذخیر رشته ها به کار می رود .

کلمات کلیدی
And-array-begin-const-div-do-downto-else-end-file-for-function-goto-if-in-label-mod-nil-not-of-or-packed-procedure-program-record-repeat-set-then-to-type-until-var-while-with

متغییر ها
قوانین نام گذاری :
باید با کاراکتر a تا z شروع شود
می تواند ترکیبی از حروف و ارقام باشد .
کلمات کلیدی نمی توانند باشند .
طول نام متغییر تا 63 کاراکتر است

اعلان نوع متغییر
هر متغییر در پاسکال باید داری نوع باشد
برای تعیین نوع متغییر به روش زیر عمل کنید

;نوع : اسامی متغییر ها var

مثال ) تعریف متغییر a از نوع integer
Var a : integer;

مقدار دادن به متغییر
به دو روش می توان به متغییر مقدار داد
با دستور انتساب (=)
با دستورات ورودی

مثال) تعریف متغییر های x,y از نوع integer – متغیر ch از نوع char و key از نوع Boolean – و n از نوع رشته ای و مقدار دادن با دستور انتساب

X,y :integer;
Ch:char;
Key:Boolean;
n:string;
x=:15;
ch:='A';
y:=x;
key:=true;
n:='persiancoder';

ثابتها
ثابتها مقادیری هستند که در برنامه زمان ترجمه مقدارشان مشخص می شود و با کلمه کلیدی const تعریف می شوند.
نام گذاری ثابتها همانند متغییر ها می باشد
ثابتها دو نوع هستند : ثابتهای فاقد نوع 2- ثابتهای نوع دار

تفاوت ثابتهای فاقد نوع و نوع دار این است که مقدار ثابتهای نوع دار در طول اجرای برنامه قابل تغییر است .

مثال ) تعریف ثابت نوع دار و فاقد نوع
Const
N=100;
S='a';
B=true;
X:integer=100;

**Rasoul**

عمکلگرها نمادهایی هستند که اعمال خاصی را بر روی مقادیر انجام می دهند .

عملگرهای محاسباتی
برای انجام محاسبات بر روی مقادیر استفاده می شوند .

+ - * / div mod

/ --> تقسیم اعشاری 15/2=7.5
Div --> تقسیم صحیح 2div 5 برابر است با 2
Mod --> باقیمانده تقسیم 2mod5 برابر است با 1

عملگر های رابطه ای
برای مقایسه مقادیر مختلف استفاده می شود

> کوچکتر
=> کوچکتر مساوی
< بزرگتر
=< بزرگتر مساوی
= مساوی
<> نا مساوی

عملگرهای منطقی
با استفاده از این عملگرها می توان عبارات مرکبی را بدست آورد/

not,and,or,xor

عملگر منطقی not
not op op
نادرست درست
درست نادرست

نتیجه عملگر and

op1 and op2 op2 op1
درست درست درست
نادرست نادرست درست
نادرست درست نادرست
نادرست نادرست نادرست

نتیجه عملگر or

op1 or op2 op2 op1
درست درست درست
درست نادرست درست
درست درست نادرست
نادرست نادرست نادرست

نتیجه عملگر xor

op1 xor op2 op2 op1
نادرست درست درست
درست نادرست درست
درست درست نادرست
نادرست نادرست نادرست

عملگرهای بیتی
این عملگرها بر روی بیتهای صفر و یک عمل می کنند

not --> نقیض --> بر روی یک بیت عمل می کند اگر صفر به یک و اگر یک به صفر تبدیل می کند
and --> و --> بر روی دوبیت عمل میکند اگر هر دو یک باشند حاصل یک است وگرنه صفر.
or--> یا --> بر روی دو بیت عمل میکند اگر هر دو بیت صفر باشند حاصل صفر وگرنه یک است.
xor--> یای انحصاری--> بر روی دوبیت عمل می کند حاصل وقتی یک است که یکی از دوبیت 1 و دیگری صفر باشد
shl--> شیفت چپ--> بیتها را به مقدار معینی به سمت چپ شیفت می دهد و سمت راست را با صفر پر می کند.
shr--> شیفت راست --> بیتها را به مقدار معینی به سمت راست شیفت می دهد و سمت چپ را با صفر پر می کند .

عملگر رشته ای
+ برای الحاق دو رشته به کار می رود

عملگرهای @ و ^
@ آدرس متغییر را مشخص می کند
^ محتویات یک محل از حافظه

تقدم عملگرها
به ترتیب تقدم
not
@
*
/
div
mod
and
shl
shr
+
-
or
xor
<
<=
=
<>
>=
>

اگر خواستید اولویت عملگرها را تغییر دهید آنها را داخل پرانتز قرار دهید

y:=5*(a+b);

تمرین .
تفاوت بین / و div در چیست ؟

حاصل عبارات زیر را حساب کنید .
x:=45.0*3.0/5
y:= 32-4*5/2+10
p:=6*7-9/3*4+(12-2)

**Rasoul**

روش ایجاد برنامه در پاسکال

;نام برنامهprogram
const
تعریف ثابتها

var

تعریف متغیر ها

begin

دستورات

end.

دستور writeln
برای چاپ اطلاعات در خروجی مورد استفاده قرار می گیرد.

مثال ) برنامه ای که در خروجی persiancoder.ir را چاپ می کند

program test;
begin
writeln('persiancoder.ir')
end.

دستور write
چاپ اطلاعات در خروجی و تفاوتش با writeln این است که پس از چاپ به سطر بعدی نمی رود

مثال ) چاپ اطلاعات در خروجی با Write

مهمان گرامي شما قادر به ديدن لينك‌ها نمي‌باشيد. لطفاً جهت ثبت‌نام در انجمن«اينجـا»كليك كنيد تا لينك‌ها نمايان شوند.

خروجی
x=10,y=20
in khoroje ast

**Rasoul**